Ceny prądu dla firm – kiedy warto rozważyć cenę energii elektrycznej opartej na SPOT?

Ceny prądu dla firm – kiedy warto rozważyć cenę energii elektrycznej opartej na SPOT?

Rynek energii elektrycznej oferuje dziś przedsiębiorcom możliwość znacznej optymalizacji kosztów zużywanej energii poprzez zawieranie transakcji krótkoterminowych, czyli tzw. transakcji „SPOT”. Co to oznacza w praktyce, kto może z takiego rozwiązania skorzystać i dlaczego jest ono w Polsce tak mało znane?

Transakcje SPOT nie są rozpowszechnioną praktyką w naszym kraju. Stanowią zaledwie 25% całego wolumenu obrotu gazem i energią elektryczną na TGE. Dla porównania w krajach skandynawskich aż 70% krajowej konsumpcji energii elektrycznej opiera się na usłudze SPOT. Także niemiecko-austriacki rynek SPOT jest aż 11 razy większy od polskiego. Wielu przedsiębiorców w Polsce nie jest świadomych możliwości SPOT-owego zakupu energii elektrycznej, inni obawiają się ryzyka związanego z tą formą realizacji zapotrzebowania na prąd.

Jak firma może kupować energię?

Polscy przedsiębiorcy najczęściej kupują energię w oparciu o umowę taryfową lub umowę z gwarancją stałej ceny. Zwłaszcza to ostatnie rozwiązanie wydaje się rozsądne w kontekście niepewnej sytuacji rynkowej w połowie 2022 r. – pozwala na określenie z góry kosztów energii elektrycznej w przyszłości, a co za tym idzie, również kosztów produkcji czy usług.

Decydując się na takie rozwiązanie należy jednak być świadomym dwóch kwestii:

  • wobec szybkich wzrostów na rynku energii w ostatnim czasie, gwarantowana cena sprzedaży prądu nie będzie szczególnie atrakcyjna. Sprzedawcy energii kalkulują ryzyko związane z zawarciem i realizacją umów z gwarancją stałej ceny i ustalają ją obecnie na stosunkowo wysokim poziomie;
  • zapisy umowy mogą nie być korzystne dla nabywcy, dlatego bardzo dokładnie należy je przeanalizować przed podjęciem decyzji.

Warto zapoznać się z problemami, na jakie natrafili przedsiębiorcy w 2018 r. Zawierając umowy na okres obejmujący właśnie ów rok, część firm spotkała się z przykrymi niespodziankami, w postaci wzrostu rzekomo gwarantowanych cen energii elektrycznej.

Rok 2018 i nagły wzrost cen energii w hurcie, związany ze wzrostem kosztów umorzeń białych certyfikatów, przyniósł przedsiębiorcom sporo problemów. Część sprzedawców energii ogłosiło upadłość, inni rozwiązali umowy z nabywcami, a jeszcze inni po prostu wprowadzili podwyżki. Wykorzystując umiejętnie zapisy umowy, sprzedawcy posuwali się do ich aneksowania np. w czerwcu, ale ze skutkiem na luty czy styczeń. Wówczas przedsiębiorca, zabezpieczony pozornie umową z gwarancją stałej ceny, nie tylko zmuszony był zapłacić za prąd więcej od lipca, ale także dokonać dopłat do faktur już wystawionych i opłaconych.

Poza zakupem energii na podstawie umowy z gwarancją stałej ceny oraz oczywiście zakupem taryfowym, inną opcją nabywania prądu jest skorzystanie z rynku SPOT.

Czym jest rynek SPOT i jaka jest cena energii kupowanej na RDN?

SPOT to rynek dnia następnego, gdzie zakup energii następuje po hurtowych cenach aktualnie notowanych na Towarowej Giełdzie Energii. Transakcje są tu realizowane w ciągu dwóch dni roboczych od ich zlecenia, a podstawowym okresem handlowym jest jedna godzina. Notowania odbywają się codziennie, włączając w to także dni świąteczne. Podobnie jak ceny akcji na GPW, ceny energii na rynku SPOT ulegają wahaniom, ale co do zasady rosną w godzinach najwyższego zapotrzebowania i spadają wtedy, gdy popyt na energię jest niższy.

Czy to oznacza, że przedsiębiorcy mogą kupować energię po zmiennych cenach bezpośrednio na giełdzie? Nie. Stroną transakcji mogą być wyłącznie podmioty z dostępem do rynku hurtowego energii, które w takich transakcjach pośredniczą między giełdą a klientem. W praktyce przedsiębiorca wybierający SPOT kupuje od pośrednika energię po cenie, która odpowiada cenie notowanej na Towarowej Giełdzie Energii i jest powiększona o wymagane prawem certyfikaty, koszty transakcyjne oraz marżę. Rozliczenie odbywa się w systemie godzinowym, a suma tych wartości prezentowana jest na miesięcznej fakturze.

Dlaczego i kiedy zakup na rynku SPOT może przynieść firmie korzyści?

Przedsiębiorca wybierający SPOT kupuje od firmy energetycznej energię po cenie, która odpowiada cenie notowanej na Towarowej Giełdzie Energii i jest powiększona o wymagane prawem certyfikaty, koszty transakcyjne oraz marżę. Rozliczenie odbywa się w systemie godzinowym, a suma iloczynu tych wartości prezentowana jest na miesięcznej fakturze.

Sprzedawca dzięki zużyciu dobowo godzinowemu za ostatnie 12 miesięcy jest w stanie określić dość dokładnie swój portfel zapotrzebowania na energię w poszczególnych godzinach każdej doby i kupuje wyłącznie określona ilość w każdej godzinie. Dzięki takiemu rozwiązaniu zmniejszają się koszty bilansowania energii i finalnie klient płaci mniej.

Warto podkreślić, że zakup SPOT-owy jest korzystny przy przewidywalnych cenach energii w okresie stabilnej sytuacji gospodarczej i politycznej nie tylko w kraju, ale także w odniesieniu do Unii Europejskiej. Sytuacja z IV kwartału 2021 r. uświadamia nam to najlepiej.

Zakup na rynku SPOT – rekomendacje w czerwcu 2022 r.

SPOT to rynek terminowy, na którym energię kupuje się w danym dniu, z dostawą na każdą godzinę kolejnej doby, niezależnie od tego, czy jest to dzień powszedni, sobota, niedziela czy święto. Oczywiście ceny wahają się w trakcie każdej doby, oddając zwykle typowe krzywe dobowe. Niższe są w godzinach nocnych, kiedy zapotrzebowanie jest mniejsze i wyższe w godzinach szczytu.

Rozliczenie sprzedawcy energii z nabywcą odbywa się po cenach energii na Towarowej Giełdzie Energii, powiększonych o obligatoryjny zakup kolorów i inne opłaty wynikające z treści umowy B2B.

Warto podkreślić, że dysponując zużyciem godzinowym nabywcy, specjaliści kupujący energię na rynku SPOT dla przedsiębiorcy, przy względnie ustabilizowanych cenach, zwykle są w stanie wygenerować niższe koszty zakupu energii elektrycznej, niż osiągnąłby je w tej samej sytuacji rynkowej przedsiębiorca, zawierając umowę z gwarancją stałej ceny, czy nabywając prąd w oparciu o taryfę.

Niestety, rosnące ceny energii elektrycznej oraz niestabilna sytuacja polityczno-gospodarcza w czerwcu 2022 r. nie gwarantują przedsiębiorcy zysków wobec rozwiązań alternatywnych i obarczone są dość dużym ryzykiem.

Taryfy dla biznesu i domu

Taryfy dla firmy

Sprawdź inne taryfy!

Sprawdź operatora

Lokalizacja:
-
Operator: -
Zapytaj o ofertę